Max Popma

Politiewagen

Handhaving

In de loop van de 20e eeuw werd de politie steeds meer gemobiliseerd. Naast politieauto's die zijn aangepast voor speciale taken, is de 'patrouillewagen' voor de gemiddelde burger het gezicht van de automobiele politie. Tot in de jaren 1970 was de (vooral witte) VW-Kever de beeldbepalende politieauto; Volkswagen bleef tot op de dag van vandaag de hofleverancier voor de Nederlandse politie.

Politietaken vormen een voorbeeld van het toegenomen takenpakket van de overheid (handhaving van het bevoegd gezag en rechtsorde; hulpverlening). Vrij snel na de introductie en verbreiding van de automobiel aan het eind van de 19e eeuw, werden al auto’s opgebouwd als politiewagen, als eerste in de Verenigde Staten, daarna ook in de meeste Europese landen. Agenten konden snel naar de plaats van incidenten worden gebracht, verdachten naar het bureau worden vervoerd en patrouillediensten efficiënter worden uitgevoerd.

In de loop van de 20e eeuw werd ook de politie steeds meer gemechaniseerd en gemobiliseerd. Speciale voorzieningen werden aangebracht om snel door het drukker wordende verkeer te manoeuvreren, zoals een sirene of meertonige hoorn en zwaailichten. In wet- en regelgeving werd opgenomen dat een politievoertuig met zwaailichten en sirenes altijd voorrang heeft op het overige verkeer.

Na 1945 hadden alle grotere gemeente (meer dan 25.000 inwoners hadden) een eigen gemeentepolitie met een eigen beleid. Daarnaast was er de Rijkspolitie. Na een eerste reorganisatie in de jaren 1990 volgde op 1 januari 2013 de oprichting van één Nationale Politie voor het hele land.

In de aanschaf van politiewagens konden de gemeenten lange tijd een eigen koers varen. Naast politieauto’s die zijn aangepast aan gespecialiseerde taken, is de ‘patrouillewagen’ voor de gemiddelde burger het gezicht van de automobiele politie. Hoewel lange tijd elke gemeente dus z’n eigen keus volgde, kon in de tweede helft van de 20e eeuw Volkswagen wel als ‘hofleverancier’ van de politie worden beschouwd, een situatie die tot op de dag van vandaag voortduurt.

Tot in de jaren 1970 was de (vooral witte) VW-Kever een beeldbepalende politieauto; daarna werd de VW-Golf de opvolger. Op de Nederlandse snelwegen was de Rijkspolitie met haar Porsches vroeger een bekende verschijning , door de één gerespecteerd en door de ander gevreesd.

Ontwikkeling:

Overheidstaken

Argumentatie:

De getoonde Volkswagen representeert in het algemeen de politietaken als voorbeeld van het toegenomen takenpakket van de overheid in de laatste anderhalve eeuw. Meer in het bijzonder representeert deze witte Kever 1300 als de meest beeldbepalende politieauto de mechanisering en mobilisering van deze overheidstaak, zoals die met name in de eerste decennia na de Tweede Wereldoorlog plaatsvond. Tenslotte toont deze auto bij uitstek Volkswagen als hofleverancier van de Nederlandse politie, een situatie die tot op de dag van vandaag voortduurt.

Argumentatie object:

De getoonde Volkswagen 1300 maakt deel uit van de collectie van het Veiligheidsmuseum PIT te Almere, ontstaan uit de samenwerking van diverse organisaties die zich met het erfgoed van onze nationale veiligheid bezighouden.

Locatie:

Veiligheidsmuseum PIT te Almere

Links: